
Temat interpretacji
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
15 stycznia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 8 stycznia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w kwestii braku prawa do odliczenia podatku VAT w związku z realizacją Projektu pn.: „(…)”. Uzupełnili Państwo opis stanu faktycznego – w odpowiedzi na wezwanie –pismem z 13 lutego 2025 r. (data wpływu z 13 lutego 2025 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Gmina (…) (dalej jako: „Gmina”) jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług (dalej jako: „VAT”).
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 oraz 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym: Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy: 1) ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej; 3) wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz.
Gmina realizuje projekt grantowy pn. „(…)” (dalej jako: „Projekt”; „Zadanie”). Typ projektu obejmuje magazyny energii elektrycznej i cieplnej na potrzeby istniejącej instalacji OZE.
W ramach Projektu Grantodawcą jest Gmina, Grantobiorcą – osoba fizyczna, której udzielony zostanie grant zgodnie z podpisaną umową o powierzenie grantu.
Celem Projektu jest wspieranie energii odnawialnej zgodnie z dyrektywą (UE) 2018/2001, w tym określonymi w niej kryteriami zrównoważonego rozwoju.
Granty będą finansowane ze środków pochodzących z Programu Fundusze Europejskie (…) na lata (…).
Wypłacane przez Gminę granty przeznaczone są na rozbudowę w prywatnych budynkach mieszkańców Gminy istniejących instalacji do produkcji energii i ciepła z OZE o magazyny energii. Zamontowane magazyny energii będą przeznaczone na potrzeby istniejących instalacji OZE, rozumianych jako instalacje OZE, które będą produkować energię najpóźniej do dnia uruchomienia magazynu energii na potrzeby tej instalacji.
Wsparciem objęte zostaną inwestycje na zakup i montaż magazynów i niezbędnej infrastruktury służącej do magazynowania (na potrzeby danej instalacji OZE) energii elektrycznej i cieplnej z odnawialnych źródeł opartych na energii:
-wiatru (np. turbiny wiatrowe);
-promieniowania słonecznego (np. panele fotowoltaiczne, kolektory słoneczne);
-aerotermalnej (np. powietrzne pompy ciepła);
-geotermalnej (np. gruntowe pompy ciepła);
-hydrotermalnej (np. pompy ciepła);
-hydroenergii (np. elektrownia wodna);
-pochodzącej z biomasy, biogazu, biogazu rolniczego, biopłynów i biometanu.
Grantem objęte zostaną inwestycje na:
a)zakup/montaż/budowę magazynu energii elektrycznej na potrzeby istniejącej instalacji OZE wraz z pracami budowlanymi, instalacyjnymi, adaptacyjnymi, zakupami m.in. elementami instalacji niezbędnymi do podłączenia magazynu energii z instalacją OZE, w tym falowniki;
b)zakup/montaż/budowa magazynu energii cieplnej na potrzeby istniejącej instalacji OZE wraz z pracami budowlanymi, instalacyjnymi, adaptacyjnymi, zakupami m.in. elementami instalacji niezbędnymi do podłączenia magazynu energii z instalacją OZE.
Jednostkowy limit grantu dla magazynów energii:
a)elektrycznej wynosi (…) zł brutto, co stanowi (…) % kosztów dofinansowania,
b)cieplnej wynosi (…) zł brutto, co stanowi (…) % dofinansowania.
Wkład własny w wysokości (…) % wnosi do projektu Grantodawca.
Magazyny energii zakupione i zamontowane w ramach grantu mogą być wykorzystane wyłącznie w celach związanych z potrzebami socjalno-bytowymi Grantobiorcy oraz jego domowników.
Grantodawca dopuszcza do udziału w projekcie nieruchomości, w których jest jedynie zarejestrowana działalność gospodarcza, ale nie jest faktycznie prowadzona. W takim przypadku Grantobiorca zobowiązany jest potwierdzić stosownymi dokumentami, iż energia cieplna i/lub elektryczna będzie wykorzystywana wyłącznie na cele mieszkaniowe.
W przypadku części spośród wydatków składających się na budżet Projektu występuje po stronie Gminy (jako nabywcy towarów/usług) podatek VAT, który został wskazany jako koszt kwalifikowalny. Dotyczy to (występowanie VAT) pozycji kosztowych związanych z następującymi zadaniami:
-nadzór inwestorski (inspektor nadzoru);
-edukacja ekologiczna (prelekcja dla Grantobiorców i przewodnik);
-koszty przygotowawcze (dokumentacja projektowa).
Podsumowując aspekt finansowy Projektu:
-wydatki ogółem: (…) zł;
-wydatki kwalifikowalne: (…) zł;
-dofinansowanie: (…) zł.
W ramach projektu grantowego Gmina nie będzie świadczyć jakichkolwiek usług lub dostarczać towarów na rzecz Grantobiorców.
Gmina jest zobowiązana do rozliczenia się z przekazanych środków z instytucją zarządzającą. Bowiem warunkiem przekazania Gminie płatności ze środków europejskich jest złożenie przez Gminę do instytucji zarządzającej wniosku o płatność z odpowiednimi załącznikami.
Uzupełnili Państwo opis stanu faktycznego – w odpowiedzi na wezwanie –pismem z 13 lutego 2025 r. (data wpływu z 13 lutego 2025 r.) o następujące informacje:
1)Na kogo będą wystawione faktury dokumentujące zakup towarów i usług związanych z realizacją Projekt pn. „(…)”?
Wykonawca będzie wystawiał faktury na mieszkańca za wykonanie instalacji, natomiast na Gminę (…) będą wystawiane faktury związane z kosztami pośrednimi projektu, tj. za wykonanie ekspertyz, za nadzór inwestorki projektu, za tablice informacyjne dotyczące projektu, za prelekcje dla mieszkańców, za wydruk przewodników o działaniach OZE dla mieszkańców, koszty przygotowawcze projektu (przygotowanie wniosku o dofinansowanie). Gmina będzie otrzymywała zatem faktury zakupowe związane z działaniami zmierzającymi do realizacji projektu.
2)Czy będą Państwo wykonywali jakiekolwiek czynności na rzecz Mieszkańców (Grantobiorców)? (jeżeli tak, to jakie?)
Gmina będzie przyjmowała wnioski. Po wykonaniu instalacji Gmina będzie kontrolowała przy pomocy inspektora nadzoru poprawność wykonania instalacji (za czynności te Gmina nie będzie pobierała opłat).
3)Czy mieszkańcy ponieśli/ponoszą na Państwa rzecz jakichkolwiek wpłaty z tytułu realizacji przedmiotowego Projektu?
Mieszkańcy nie ponieśli i nie będą ponosić na rzecz Gminy jakichkolwiek wpłat z tytułu realizacji Projektu.
4)Kto będzie wybierał wykonawców i pokrywał koszty instalacji (Państwo czy mieszkańcy)?
Wykonawców będą wybierali mieszkańcy z listy zaproponowanej przez Gminę. Wykonawcy zaproponowani przez Gminę będą przez Gminę zweryfikowani. Istnieje możliwość, by mieszkaniec zaproponował swojego wykonawcę, ale i tak zanim przystąpi on do wykonywania instalacji musi zostać zweryfikowany przez Gminę.
Koszty instalacji ponosi mieszkaniec, który otrzyma zwrot wpłaconej kwoty po dostarczeniu faktury do urzędu. Mieszkaniec otrzyma zwrot w 100%, ale nie więcej niż (…) brutto w przypadku magazynu energii, natomiast w przypadku magazynu ciepła nie więcej niż (…) brutto. Powyżej tych kwot mieszkaniec dopłaca sam.
Kwoty dofinansowania w (…) % pochodzą z instytucji zewnętrznej, do której Gmina musi występować celem wypłaty środków, natomiast (…) % pochodzi z budżetu Gminy.
5)Czy efekty zrealizowanego Projektu są wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług
Efekty realizowanego projektu nie są wykorzystywane przez Gminę do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
Pytanie
Czy Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT w związku z realizacją Projektu pn. „(…)”?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Gminy, nie przysługuje jej prawo do odliczenia podatku VAT w związku z realizacją Projektu pn. „(…)”.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U.2024.361 t.j. z dnia 2024.02.09; dalej: ustawa o VAT) w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Stosownie do treści art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
1.nabycia towarów i usług,
2.dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Z powyższego wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Tak skonstruowana zasada wyklucza możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy o VAT. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Wskazać należy również, że aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności powinien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
W myśl art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Z kolei zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Stosownie do treści art. 15 ust. 6 ustawy o VAT nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Z powołanych przepisów wynika, że organy władzy publicznej nie będą podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają należności, opłaty lub składki. Organy te, będą natomiast podatnikami podatku od towarów i usług, w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.
Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
W tym miejscu należy również wskazać na uregulowania wynikające z ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U.2024.1465 t.j. z dnia 2024.10.03).
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Art. 6 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 oraz 3 wskazanej ustawy: Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy:
1.ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej;
3.wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz.
Gmina jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług.
Zgodnie z Regulaminem naboru i realizacji projektu grantowego pn. „(…)”, Fundusze Europejskie (…), Gmina będzie tu występowała w roli grantodawcy.
Z kolei grantobiorcą może zostać podmiot prywatny (np. osoba fizyczna), któremu udzielony zostanie grant zgodnie z podpisaną umową o powierzenie grantu. Grantobiorcy są wybierani w drodze otwartego naboru ogłoszonego przez beneficjenta projektu grantowego w ramach realizacji projektu grantowego.
Jeżeli chodzi o zadysponowanie środkami pieniężnymi dostępnymi w ramach budżetu dla tego Projektu, to w przeważającej mierze Gmina przekaże je grantobiorcom.
Jedynie pewna część pieniędzy z tego budżetu zostanie wydatkowana przez podmiot realizujący Projekt na zakup towarów i usług niezbędnych do przeprowadzenia tego rodzaju Inwestycji.
Mianowicie, Gmina dokona nabycia świadczeń (towarów/usług) pozwalających na wykonanie następujących zadań wchodzących w skład tego przedsięwzięcia:
-nadzór inwestorski (inspektor nadzoru);
-edukacja ekologiczna (prelekcja dla Grantobiorców i przewodnik);
-koszty przygotowawcze (dokumentacja projektowa).
W tym zakresie wystąpi podatek VAT. Należności kontrahentów Gminy z tytułu ww. świadczeń stanowią wynagrodzenia w kwotach brutto (zawierają podatek od towarów i usług).
Zagadnieniem, które Gmina chce wyjaśnić za pomocą interpretacji indywidualnej, jest kwestia prawa do odliczenia VAT z faktur VAT dokumentujących wydatki związane z realizacją Projektu. Chodzi tu właśnie o te ww. pozycje kosztowe, w przypadku których Gmina rozliczając się ze swoimi kontrahentami, dokonuje na ich rzecz płatności w kwotach brutto.
Zdaniem Gminy, w świetle okoliczności tworzących stan faktyczny, na pytanie objęte wnioskiem interpretacyjnym należy udzielić zdecydowanie odpowiedzi negatywnej, tzn. wnioskodawcy nie przysługuje w tym przypadku prawo do odliczenia podatku VAT w związku z realizacją tego Projektu.
Za takim stanowiskiem przemawiają następujące względy. Problematyka ochrony środowiska i przyrody, a także zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną stanowi zadania własne gminy.
Gmina wykonując takie zadania, działa jako organ administracji publicznej i może korzystać ze środków prawnych o charakterze władczym. W takim ujęciu Gmina bez wątpienia nie może być uznana za podatnika, gdyż realizuje ona w tym zakresie zadania własne służące zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty.
W tym zakresie (czynności mieszczące się w ramach Projektu) Gmina nie wykonuje samodzielnie działalności gospodarczej.
Rola Gminy sprowadza się tu do wykonywania zadań nałożonych odrębnymi przepisami (kwestie środowiskowe i energetyczne).
Umowy, jakie zawiera grantodawca z grantobiorcami, nie mogą być kwalifikowane jako czynności cywilnoprawne. Strony tych umów nie mają bowiem równorzędnej i autonomicznej pozycji. Osoby fizyczne otrzymujące środki w postaci grantów znajdują się w pozycji podporządkowanej względem podmiotu je wypłacającego.
Z kolei nabycie towarów i usług przez Gminę, choć następuje na podstawie czynności cywilnoprawnych, w żadnym razie nie nadaje jej statusu podatnika.
W art. 15 ust. 6 in fine ustawy o VAT chodzi bowiem o takie czynności, ale z perspektywy podmiotu dokonującego sprzedaży (w techniczno-prawnym ujęciu; art. 2 pkt 22 ustawy o VAT), a w związku z tym uprawnionego do otrzymania należności z takiego tytułu.
Tymczasem tu Gmina jest zobowiązana do zapłaty wobec kontrahentów (dostawców/ świadczeniodawców)/
Równie istotną okoliczność przesądzającą o nieprzysługiwaniu prawa do odliczenia VAT stanowi brak wykonywania przez wnioskodawcę czynności opodatkowanych.
Mianowicie, zakupom obejmującym ww. towary i usługi (powierzenie funkcji inspektora nadzoru inwestorskiego, zorganizowanie prelekcji dla grantobiorców i wydanie przewodnika, sporządzenie dokumentacji projektowej) nie towarzyszy w żaden sposób sprzedaż po stronie Gminy w znaczeniu nadanym temu pojęciu przez przepisy ustawy o VAT.
Zgodnie z art. 2 pkt 22 tej ustawy: Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Z kolei w myśl art. 5 ust. 1 ustawy o VAT: Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają:
1.odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2.eksport towarów;
3.import towarów na terytorium kraju;
4.wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5.wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
Skoro w związku z ww. nabyciami nie pozostaje żadna sprzedaż po stronie Gminy, to tym samym wnioskodawca nie dokonuje żadnej czynności, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Działania Gminy związane z przeprowadzeniem Projektu nie kwalifikują jej jako podmiotu występującego w tym przypadku w roli podatnika. Wszelka aktywność wnioskodawcy wynikająca z realizacji funkcji i wykonywania zadań spoczywających na grantodawcy nie mieści się w zakresie czynności podlegających opodatkowaniu.
Po stronie Gminy w ogóle nie występuje w tej mierze podatek należny. Wnioskodawca nie ma tu statusu podatnika i nie dokonuje sprzedaży.
Występują u wnioskodawcy jedynie zakupy (nabycia) towarów/usług, którym nie odpowiadają żadne świadczenia ze strony Gminy generujące u niej podatek należny. W szczególności Gmina nie jest uprawniona do świadczeń pieniężnych od grantobiorców – przepływ środków pieniężnych na następuje w odwrotnym kierunku.
Pomijając już zatem wyjściowy argument wykluczający prawo do odliczenia VAT (tj. brak statusu podatnika), nabyte przez Gminę towary i usługi nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
Ww. pozycje kosztowe (zawierające VAT) służą należytemu wywiązaniu się przez Gminę z roli grantodawcy, a także podmiotu przeprowadzającego Projekt. Wnioskodawca musi bowiem wykazać wobec instytucji zapewniających środki (te pochodzą z budżetów: UE i Skarbu Państwa), że dofinansowanie zostało właściwie wykorzystane. Z kolei np. zadanie dotyczące edukacji ekologicznej służy w głównej mierze finalnym beneficjentom tych środków, tj. grantobiorcom.
Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT, jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny. W omawianej sprawie związek taki nie wystąpi. Z całokształtu działań Gminy związanych z nabywanymi towarami i usługami wynika, że nabycie tych towarów i usług nie będzie mieć związku z prowadzoną działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, a tym samym z czynnościami opodatkowanymi podatkiem VAT.
Wobec powyższego, Gmina nie jest podatnikiem z racji posiadanego statusu grantodawcy i pełnionej roli podmiotu odpowiedzialnego za realizację Projektu. Zarazem jednostka samorządu terytorialnego nie dokonuje w tym przypadku żadnej czynności podlegającej opodatkowaniu (brak sprzedaży po stronie Gminy).
Tym samym podatek VAT, który obciąża nominalnie Gminę w związku z nabyciami towarów i usług służących do przeprowadzenia Inwestycji, nie jest możliwy do odliczenia przez wnioskodawcę.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), zwanej dalej „ustawą” lub „ustawą o VAT”.
W przepisie tym wskazano, że w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a)nabycia towarów i usług,
b)dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Z cytowanego wyżej art. 86 ust. 1 ustawy wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego.
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Ponadto ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, to jest m.in. tego że zakupy będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Ten ostatni przepis określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa również pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
W myśl art. 15 ust. 6 ustawy nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Z powołanych przepisów wynika, że organy władzy publicznej nie będą podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają należności, opłaty lub składki. Organy te, będą natomiast podatnikami podatku od towarów i usług, w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.
Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1465) gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
W myśl art. 7 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym:
1.zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej,
2.wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz.
Odnosząc się zatem do powyższego, powtórzyć należy, że zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, odliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności generujących podatek należny.
W omawianej sprawie, jak wynika z jej opisu, związek taki nie występuje. Jak bowiem wynika z okoliczności sprawy, nabywane przez Państwa towary i usługi związane z realizacją projektu (nadzór inwestorski (inspektor nadzoru), edukacja ekologiczna (prelekcja dla Grantobiorców i przewodnik), koszty przygotowawcze (dokumentacja projektowa)) nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Również efekty realizowanego projektu nie są wykorzystywane przez Gminę do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Występują Państwo w przedmiotowej sprawie jako Grantodawca, tj. podmiot który dysponuje i przekazuje dofinasowanie na rzecz Grantobiorcy. W związku z realizacją projektu po Państwa stronie nie dojdzie do jakiegokolwiek przysporzenia majątkowego, gdyż z uzupełnienia wniosku wynika, że mieszkańcy nie ponieśli i nie będą ponosić na rzecz Gminy jakichkolwiek wpłat z tytułu realizacji Projektu. Jak wynika z opisu sprawy – w ramach Projektu wykonawców będą wybierali mieszkańcy. Koszty instalacji ponosi mieszkaniec, który otrzyma zwrot wpłaconej kwoty po dostarczeniu faktury do urzędu. Faktury za wykonanie instalacji wystawiane są ma mieszkańca.
W konsekwencji ze względu na niespełnienie podstawowej pozytywnej przesłanki warunkującej prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, jaką jest związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi, nie mają Państwo prawa do odliczenia podatku VAT w trybie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.
Podsumowując, nie przysługuje Państwu prawo do odliczenia VAT naliczonego od wydatków ponoszonych w ramach pn. „(…)”.
Tym samym Państwa stanowisko jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Państwa i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.
Należy zauważyć, iż pojęcie „kosztu kwalifikowalnego” nie jest pojęciem podatkowym i organy podatkowe nie są właściwe do rozstrzygania wątpliwości podatników odnośnie możliwości zaliczania wartości podatku od towarów i usług do kosztów kwalifikowalnych. Kwestię tę rozstrzygają bowiem przepisy regulujące zasady korzystania ze środków pomocowych. Zasady i przepisy podatkowe przywołane w uzasadnieniu niniejszej interpretacji mogą być jedynie pomocne przy dokonywaniu oceny, czy podatek VAT w tej sytuacji powinien być kosztem kwalifikowalnym. W związku z powyższym nie zajęto stanowiska w tej sprawie.
Zaznacza się także, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego. Nadmienia się, że niniejsza interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W przypadku zmiany któregokolwiek z elementów opisu stanu, wydana interpretacja traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
Zgodnie z art. 14na § 1 ustawy Ordynacja podatkowa przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1.z zastosowaniem art. 119a;
2.w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Stosownie do art. 14na § 2 ustawy Ordynacja podatkowa przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej jako „PPSA”.
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
-w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
-w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.