
Temat interpretacji
Interpretacja indywidualna – stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest:
-w części prawidłowe i w części nieprawidłowe w zakresie opodatkowania sprzedaży udziału 4/12 w lokalu mieszkalnym i 4/1560 w lokalu niemieszkalnym nabytych 16 stycznia 2020 r. od AA w wyniku częściowego działu spadku i zniesienia współwłasności;
-prawidłowe w zakresie opodatkowania sprzedaży udziału 1/12 w lokalu mieszkalnym i 1/1560 w lokalu niemieszkalnym nabytych 16 stycznia 2020 r. od CA w wyniku częściowego działu spadku i zniesienia współwłasności;
-nieprawidłowe w zakresie opodatkowania sprzedaży udziału 6/12 w lokalu mieszkalnym i 6/1560 w lokalu niemieszkalnym nabytych 16 stycznia 2020 r. od CA w wyniku częściowego działu spadku i zniesienia współwłasności.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
7 stycznia 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 30 grudnia 2024 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych. Uzupełniła go Pani w odpowiedzi na wezwanie pismem z – brak daty sporządzenia pisma (wpływ 18 lutego 2025 r.). Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
W dniu 20 maja 2009 r. B oraz A, małżeństwo A oraz CA wraz z małżonkiem DD nabyli lokal mieszkalny nr 1 przy ulicy X w (...), w ten sposób, iż małżeństwo B oraz A nabyli 1/2 udziału, a małżeństwo C i D 1/2 udziału w lokalu mieszkalnym. W dniu 26 października 2009 r. małżeństwo B oraz A nabyli z kolei 1/260 udziału w garażu w zakresie miejsca postojowego nr 2, a małżeństwo C i D kolejne 1/260 udziału w garażu w zakresie miejsca postojowego nr 2.
Tym samym B i A posiadali 1/2 lokalu nr 1 oraz 1/260 miejsca postojowego nr 2. Z kolei CA i DD posiadali 1/2 lokalu nr 1 oraz 1/260 miejsca postojowego nr 2.
(…) czerwca 2016 roku doszło do śmierci BA W dniu 27 grudnia 2019 r. dokonano aktu poświadczenia dziedziczenia, w którym stwierdzono, iż po BA dziedziczą:
1.żona 1/3;
2.CA 1/3;
3.Wnioskodawczyni 1/3.
2 stycznia 2020 r. DD wraz z małżonką CA darowali do majątku osobistego CA własność łączną w zakresie nieruchomości nr 1 wraz z miejscem postojowym, w ten sposób, iż p. C nabyła do majątku osobistego 1/2 nieruchomości wraz z 1/260 części udziału w lokalu niemieszkalnym, garażu o numerze 2.
Po tym dniu AA posiada 4/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X, przy czym:
-w udziale wynoszącym 1/4 części po ustaniu wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej na skutek śmierci męża,
-w udziale wynoszącym 1/12 części na podstawie dziedziczenia ustawowego po zmarłym mężu BA.
Dodatkowo AA posiada 4/1560 w części lokalu niemieszkalnego – garażu przy ulicy X, przy czym:
-w udziale wynoszącym 1/520 części po ustaniu wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej na skutek śmierci męża,
-w udziale wynoszącym 1/1560 części na podstawie dziedziczenia ustawowego po zmarłym mężu.
CA posiada 7/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X, przy czym:
-w udziale wynoszącym 1/2 części na podstawie umowy darowizny sporządzonej 2 stycznia 2020 r., przy czym CA poprzednio nabyła udział wynoszący 1/2 części w tej nieruchomości na zasadach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej wraz z DD,
-w udziale wynoszącym 1/12 części na podstawie dziedziczenia ustawowego po zmarłym ojcu.
Dodatkowo CA posiada 7/1560 w części lokalu niemieszkalnego – garażu przy ulicy X, przy czym:
-w udziale wynoszącym 1/260 części na podstawie umowy darowizny sporządzonej w dniu 2 stycznia 2020 r. ( Rep. (…)), przy czym CA nabyła udział wynoszący 1/260 tej części w nieruchomości na zasadach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej wraz z DD,
-w udziale wynoszącym 1/1560 części na podstawie dziedziczenia ustawowego po zmarłym ojcu.
Z kolei Wnioskodawczyni posiada 1/12 lokalu mieszkalnego nr 1 przy ulicy X na podstawie dziedziczenia ustawowego po zmarłym ojcu oraz udział wynoszący 1/1560 w części lokalu niemieszkalnego – garażu przy ulicy X.
W dniu 16 stycznia 2020 r. dokonano częściowego działu spadku po zmarłym BA oraz dokonano zniesienia współwłasności nieruchomości w taki sposób, że Wnioskodawczyni otrzymała lokal mieszkalny nr 1 przy ulicy X oraz udział wynoszący 2/260 części lokalu niemieszkalnego – garażu przy ulicy X. A zatem Wnioskodawczyni nabyła od matki 4/12 lokalu mieszkalnego oraz 4/1560 w miejscu postojowym oraz od CA 7/12 lokalu mieszkalnego oraz 7/1560 w miejscu postojowym. W efekcie posiadła na własność lokal mieszkalny nr 1 przy ulicy X oraz 2/260 udziału w garażu.
Częściowy dział spadku po zmarłym ojcu oraz zniesienie współwłasności nieruchomości zostają dokonane bez spłat i dopłat.
Wartość w drodze częściowego działu spadku otrzymanych udziałów w nieruchomościach nie przekracza wartości udziału w masie spadkowej.
19 marca 2021 r. Wnioskodawczyni dokonała sprzedaży nieruchomości mieszkalnej nr 1 wraz z miejscem postojowym przy ulicy X (Rep. (…)). Sprzedaż nieruchomości nie nastąpiła w wykonaniu działalności gospodarczej.
W piśmie stanowiącym uzupełnienie wniosku wskazała Pani, że:
1.Częściowemu działowi spadku nie towarzyszyły spłaty i dopłaty.
2.Przedmiotem częściowego działu spadku był:
·lokal mieszkalny nr 1 przy ulicy X;
·udział wynoszący 2/260 części lokalu niemieszkalnego – garażu przy ulicy X;
·lokal mieszkalny nr 3 przy ulicy Y;
·udział wynoszący 1/1136 części prawa użytkowania wieczystego gruntu – działki oraz współwłasności posadowionych na tym gruncie urządzeń;
·udział wynoszący 1/122 części lokalu niemieszkalnego – garażu przy ulicy Y.
3.Wartość majątku nabytego w wyniku częściowego działu spadku nie przekroczyła wartości majątku jaki przysługiwał Pani pierwotnie w całej masie spadkowej.
4.W wyniku zniesienia współwłasności otrzymała Pani następujące udziały w nieruchomości będącej przedmiotem wniosku:
•własność lokalu mieszkalnego nr 1 przy ulicy X;
•udział wynoszący 2/260 części lokalu niemieszkalnego – garażu przy ulicy X.
Pytania (ostatecznie doprecyzowane w uzupełnieniu wniosku)
1.Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawczyni, że dokonana sprzedaż, uzyskanego w wyniku częściowego działu spadku udziału wynoszącego 4/12 lokalu mieszkalnego numer 1, wraz z udziałem w wysokości 4/1560 w nieruchomości niemieszkalnej nie stanowi odpłatnego zbycia nieruchomości stanowiącego źródło przychodu wymienione w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
(Pytanie odnosi się do udziału posiadanego przez AA przed dokonaniem częściowego działu spadku.)
2.Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawczyni, że dokonana sprzedaż, uzyskanego w wyniku częściowego działu spadku udziału wynoszącego 1/12 lokalu mieszkalnego numer 1, wraz z udziałem w wysokości 1/1560 w nieruchomości niemieszkalnej nie stanowi odpłatnego zbycia nieruchomości stanowiącego źródło przychodu wymienione w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
(Pytanie odnosi się do udziału otrzymanego w spadku po ojcu przez CA i należącego do niej przed dokonaniem częściowego działu spadku.)
3.Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawczyni, że dokonana sprzedaż, uzyskanego w wyniku częściowego działu spadku udziału wynoszącego 6/12 lokalu mieszkalnego numer 1, wraz z udziałem w wysokości 6/1560 w nieruchomości niemieszkalnej nie stanowi odpłatnego zbycia nieruchomości stanowiącego źródło przychodu wymienione w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
(Pytanie odnosi się do udziału otrzymanego przez CA w wyniku umowy darowizny do jej majątku osobistego i należącego do niej przed dokonaniem częściowego działu spadku.)
Pani stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu)
Stanowisko Wnioskodawczyni do pytania 1:
Zdaniem Wnioskodawczyni w przypadku, gdy doszło do sprzedaży uzyskanego w drodze działu spadku od matki 4/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X wraz z udziałem wynoszącym 4/1560 w lokalu niemieszkalnym to nie stanowi ona odpłatnego zbycia nieruchomości stanowiącego źródło przychodu wymienione w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych po stronie Wnioskodawczyni.
W ocenie Wnioskodawczyni, 5-letni okres, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku liczony jest od daty nabycia nieruchomości nabytej przez spadkodawcę, a zatem liczone od roku 2009. Fakt otrzymania przez Wnioskodawczynię 4/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X wraz z udziałem wynoszącym 4/1560 w lokalu niemieszkalnym – garażu w drodze częściowego działu spadku w przypadku, gdy wartość otrzymanych udziałów w nieruchomościach w drodze działu spadku nie przekracza wartości udziału w masie spadkowej przypadającej na Wnioskodawczynię nie powoduje powstania nowego nabycia, o którym mowa w art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej jako: Ustawa o PIT).
Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt. 8 ustawy o PIT, źródłami przychodów są odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
a)nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
b)spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
c)prawa wieczystego użytkowania gruntów,
d)innych rzeczy,
– jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.
Z kolei na podstawie art. 10 ust. 5 ustawy o PIT, w przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę. Stosownie do art. 16 ustawy nowelizującej przepisy art. 10 ust. 5 i ust. 7 ustawy o PIT, w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą, stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2019 r.
Jednocześnie na podstawie art. 10 ust. 7 ustawy o PIT, nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku. Wobec powyższego w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, nabytej w drodze spadku i dziale spadku istotne znaczenie ma ustalenie daty nabycia tej nieruchomości przez spadkodawcę oraz czy w wyniku dokonania działu spadku nie następuje nabycie majątku przekraczające pierwotnie posiadany udział w spadku.
Jak wskazuje się w przykładowej interpretacji indywidualnej z dnia 12.01.2024 r., sygn. 0112-KDSL1-2.4011.542.2023.2.AP ,,Do wyliczenia 5-letniego okresu, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku, wliczany jest zatem nie tylko okres własności nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę, który dokonuje sprzedaży, ale także okres własności nieruchomości (praw majątkowych) spadkodawcy. Jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę, do momentu odpłatnego zbycia nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę upłynęło 5 lat - to sprzedaż nie podlega opodatkowaniu”.
Istotne są także konkluzje „Analogicznie sytuacja kształtuje się przy dziale spadku, bowiem za datę nabycia nieruchomości lub prawa majątkowego - w przypadku ich sprzedaży, które przypadły danej osobie w wyniku działu spadku, należy przyjąć datę ich pierwotnego nabycia, jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości lub prawa majątkowego w wyniku działu mieści się w udziale, jaki przysługuje tej osobie w majątku objętym współwłasnością oraz dział spadku został dokonany bez spłat i dopłat. Natomiast, gdy w wyniku działu spadku udział danej osoby ulega powiększeniu, mamy do czynienia z nabyciem, gdyż zwiększa się stan jej majątku osobistego”.
W interpretacji indywidualnej z dnia 12.11.2024 r., (sygn. 0113-KDIPT2-2.4011.696.2024.1.KK), wskazano, iż „W wyniku działu spadku Pani majątek nie ulegnie powiększeniu, gdyż – jak wskazała Pani we wniosku – odpłatne zbycie Pani 1/3 części udziału w mieszkaniu nie będzie dla Pani przysporzeniem majątkowym, ponieważ otrzyma Pani kwotę, która nie przekroczy wysokości przysługującego Pani udziału w spadku.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, planowany dział spadku nie będzie stanowić odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji otrzymana w ramach tego działu spłata od siostry nie będzie podlegać opodatkowaniu tym podatkiem”.
Do wyliczenia 5-letniego okresu, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku, wliczany jest zatem nie tylko okres własności nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę, który dokonuje sprzedaży, ale także okres własności nieruchomości (praw majątkowych) spadkodawcy. Jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę, do momentu odpłatnego zbycia nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę upłynęło 5 lat – to sprzedaż nie podlega opodatkowaniu.
Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c w związku z art. 10 ust. 5 ww. ustawy (czyli nabytych w drodze spadku), decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma forma prawna ich nabycia oraz moment nabycia przez spadkodawcę.
Zgodnie z art. 922 § 1 ustawy – Kodeks cywilny (dalej jako: K.C.), prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. Stosownie do art. 926 § 1 K.C. powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu. Z kolei art. 925 ustawy – Kodeks cywilny stanowi, że spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Stosownie do art. 924 K.C. spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy. Z instytucją działu spadku mamy do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom. Stosownie do art. 1035 K.C., jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu. Artykuł 1037 § 1 K.C. wskazuje, że dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. W myśl art. 1038 § 2 Kodeksu cywilnego umowny dział spadku może objąć cały spadek lub być ograniczony do części spadku. Stosownie do art. 195 Kodeksu cywilnego własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność). Współwłaścicielom przysługują części wspólnego prawa własności (tzw. udziały), którymi mogą swobodnie rozporządzać. Dopóki więc istnieje współwłasność można mówić tylko o istnieniu udziałów w tym prawie, o ich nabywaniu i zbywaniu, nigdy o prawie do części rzeczy, o jej zbywaniu bądź nabywaniu w częściach. Współwłaściciele mają swoje udziały w prawie, ale nie w rzeczy. W świetle art. 196 § 1 Kodeksu cywilnego współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną. Według art. 196 § 2 Kodeksu cywilnego współwłasność łączną regulują przepisy dotyczące stosunków, z których ona wynika. Do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy niniejszego działu. Artykuł 210 § 1 Kodeksu cywilnego stanowi, że każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Uprawnienie to może być wyłączone przez czynność prawną na czas nie dłuższy niż lat pięć. Jednakże w ostatnim roku przed upływem zastrzeżonego terminu dopuszczalne jest jego przedłużenie na dalsze lat pięć; przedłużenie można ponowić. Na podstawie art. 211 Kodeksu cywilnego każdy ze współwłaścicieli może żądać, ażeby zniesienie współwłasności nastąpiło przez podział rzeczy wspólnej, chyba że podział byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo że pociągałby za sobą istotną zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości. Co do zasady, zniesienie współwłasności jest formą nowego nabycia tylko wówczas, gdy - w wyniku tego zniesienia - podatnik otrzymuje nieruchomość, której wartość po dokonanym podziale przekracza wartość udziału, jaki pierwotnie mu przysługiwał. Podobne wnioski wynikają z ukształtowanej już linii orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego, który twierdzi, że nabyciem rzeczy w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie jest przyznanie jej na wyłączną własność jednemu ze współwłaścicieli w wyniku dokonanego zniesienia współwłasności, jeśli:
a)podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty, lub
b)wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy w wyniku podziału tego majątku mieści się w udziale, jaki przysługiwał tej osobie we współwłasności.
Analogicznie sytuacja kształtuje się przy dziale spadku, bowiem za datę nabycia nieruchomości lub prawa majątkowego – w przypadku ich sprzedaży, które przypadły danej osobie w wyniku działu spadku, należy przyjąć datę ich pierwotnego nabycia, jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości lub prawa majątkowego w wyniku działu mieści się w udziale, jaki przysługuje tej osobie w majątku objętym współwłasnością oraz dział spadku został dokonany bez spłat i dopłat.
Natomiast, gdy w wyniku działu spadku udział danej osoby ulega powiększeniu, mamy do czynienia z nabyciem, gdyż zwiększa się stan jej majątku osobistego.
Stanowisko Wnioskodawczyni do pytania 2:
Zdaniem Wnioskodawczyni w przypadku, gdy doszło do sprzedaży uzyskanego w drodze działu spadku od CA 1/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X wraz z udziałem wynoszącym 1/1560 w lokalu niemieszkalnym to nie stanowi ona odpłatnego zbycia nieruchomości stanowiącego źródło przychodu wymienione w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych po stronie Wnioskodawczyni.
W ocenie Wnioskodawczyni, 5-letni okres, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku liczony jest od daty nabycia nieruchomości nabytej przez spadkodawcę, a zatem liczone od roku 2009. Fakt otrzymania przez Wnioskodawczynię 1/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X wraz z udziałem wynoszącym 1/1560 w lokalu niemieszkalnym – garażu w drodze częściowego działu spadku w przypadku, gdy wartość otrzymanych udziałów w nieruchomościach w drodze działu spadku nie przekracza wartości udziału w masie spadkowej nie powoduje powstania nowego nabycia, o którym mowa w art. 10 ust. 7 ustawy o PIT.
Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt. 8 ustawy o PIT, źródłami przychodów są odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
a)nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
b)spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
c)prawa wieczystego użytkowania gruntów,
d)innych rzeczy,
– jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wy konaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, u którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.
Z kolei na podstawie art. 10 ust. 5 ustawy o PIT, w przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę. Stosownie do art. 16 ustawy nowelizującej przepisy art. 10 ust. 5 i ust. 7 ustawy o PIT, w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą, stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2019 r.
Jednocześnie na podstawie art. 10 ust. 7 ustawy o PIT, nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. I pkt 8 lit. a-c, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku. Wobec powyższego w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, nabytej w drodze spadku i dziale spadku istotne znaczenie ma ustalenie daty nabycia tej nieruchomości przez spadkodawcę oraz czy w wyniku dokonania działu spadku nie następuje nabycie majątku przekraczające pierwotnie posiadany udział w spadku.
Podobne stanowisko zawarto w interpretacji indywidualnej z dnia 12.01.2024 r., sygn. 0112-KDSL1- 2.4011.542.2023.2.AP „Do wyliczenia 5-letniego okresu, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku, wliczany jest zatem nie tylko okres własności nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę, który dokonuje sprzedaży, ale także okres własności nieruchomości (praw majątkowych) spadkodawcy. Jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę, do momentu odpłatnego zbycia nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę upłynęło 5 lat - to sprzedaż nie podlega opodatkowaniu. [...] Analogicznie sytuacja kształtuje się przy dziale spadku, bowiem za datę nabycia nieruchomości lub prawa majątkowego - w przypadku ich sprzedaży, które przypadły danej osobie w wyniku działu spadku, należy przyjąć datę ich pierwotnego nabycia, jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości lub prawa majątkowego w wyniku działu mieści się w udziale, jaki przysługuje tej osobie w majątku objętym współwłasnością oraz dział spadku został dokonany bez spłat i dopłat. Natomiast, gdy w wyniku działu spadku udział danej osoby ulega powiększeniu, mamy do czynienia z nabyciem, gdyż zwiększa się stan jej majątku osobistego”.
Stanowisko Wnioskodawczyni do pytania 3:
Zdaniem Wnioskodawczyni w przypadku, gdy doszło do sprzedaży uzyskanego w drodze działu spadku od CA 6/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X wraz z udziałem wynoszącym 6/1560 w lokalu niemieszkalnym to nie stanowi to dla Wnioskodawczyni nie powstanie przychód do opodatkowania.
W ocenie Wnioskodawczyni, 5-letni okres, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku liczony jest od daty nabycia nieruchomości nabytej przez spadkodawcę, a zatem liczone od roku 2009. Fakt otrzymania przez Wnioskodawczynię 6/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X wraz z udziałem wynoszącym 1/1560 w lokalu niemieszkalnym – garażu w drodze częściowego działu spadku w przypadku, gdy wartość otrzymanych udziałów w nieruchomościach w drodze działu spadku nie przekracza wartości udziału w masie spadkowej nie powoduje powstania nowego nabycia, o którym mowa w art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowy m od osób fizycznych (dalej jako: Ustawa o PIT).
Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej jako: Ustawa o PIT), źródłami przychodów są odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
a)nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
b)spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
c)prawa wieczystego użytkowania gruntów,
d)innych rzeczy,
-jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.
Z kolei na podstawie art. 10 ust. 5 ustawy o PIT, w przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę. Stosownie do art. 16 ustawy nowelizującej przepisy art. 10 ust. 5 i ust. 7 ustawy o PIT, w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą, stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2019 r.
Jednocześnie na podstawie art. 10 ust. 7 ustawy o PIT, nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c. do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku. Wobec powyższego w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, nabytej w drodze spadku i dziale spadku istotne znaczenie ma ustalenie daty nabycia tej nieruchomości przez spadkodawcę oraz czy w wyniku dokonania działu spadku nie następuje nabycie majątku przekraczające pierwotnie posiadany udział w spadku.
Przy dziale spadku, za datę nabycia nieruchomości lub prawa majątkowego – w przypadku ich sprzedaży, które przypadły danej osobie w wyniku działu spadku, należy przyjąć datę ich pierwotnego nabycia, jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości lub prawa majątkowego w wyniku działu mieści się w udziale, jaki przysługuje tej osobie w majątku objętym współwłasnością oraz dział spadku został dokonany bez spłat i dopłat. Natomiast, gdy w wyniku działu spadku udział danej osoby ulega powiększeniu, mamy do czynienia z nabyciem, gdyż zwiększa się stan jej majątku osobistego.
W tym miejscu podkreślić należy, iż zgodnie z art. 210 ww. ustawy, każdy ze współwłaścicieli może domagać się zniesienia współwłasności. Jednym ze sposobów zniesienia współwłasności jest fizyczny podział rzeczy wspólnej między współwłaścicielami. Następuje to w drodze przyznania każdemu ze współwłaścicieli wyodrębnionej (podzielonej) rzeczy wspólnej. Wielkość tej części powinna odpowiadać wielkości udziału we współwłasności. W wyniku zniesienia współwłasności dochodzi do nowego ukształtowania prawa własności poprzez odebranie temu prawu cechy wspólności. Za datę nabycia nieruchomości lub prawa w przypadku ich sprzedaży, które przypadły danej osobie w wyniku zniesienia współwłasności, należy przyjąć datę ich pierwotnego nabycia, ale tylko wówczas, jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości lub prawa w wyniku zniesienia współwłasności mieści się w udziale, jaki przysługuje tej osobie w majątku objętym współwłasnością oraz zniesienie współwłasności zostało dokonane bez spłat i dopłat. Natomiast gdy w wyniku zniesienia współwłasności udział danej osoby ulega powiększeniu (nawet bez spłat i dopłat), to traktowany jest w kategorii nabycia, ponieważ w ten sposób ulega powiększeniu zarówno zakres dotychczasowego władztwa tej osoby nad rzeczą (nieruchomością) jak i stan jej majątku osobistego. O tym zaś czy udział uległ powiększeniu, czy też nie, nie decyduje subiektywne odczucie dotychczasowego współwłaściciela nieruchomości, lecz obiektywne kryteria odwołujące się do cen rynkowych udziałów przed zniesieniem współwłasności i po nim.
Tak więc co do zasady zniesienie współwłasności jest formą nowego nabycia wówczas, gdy w wyniku tego zniesienia podatnik otrzymuje nieruchomość, której wartość po dokonanym podziale przekracza wartość udziału jaki pierwotnie podatnikowi przysługiwał. Zatem, jeżeli przy dokonaniu zniesienia współwłasności wystąpiło przysporzenie majątku ponad posiadany udział przed zniesieniem współwłasności oznacza to, że dla części udziału w nieruchomości nabytego w drodze zniesienia współwłasności dniem nabycia będzie dzień, w którym nastąpiło zniesienie współwłasności.
W odniesieniu do umowy częściowego działu spadku, w umowie tej CA przekazała na rzecz Wnioskodawczyni 6/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X oraz 6/1560 udziału w lokalu niemieszkalnym – garażu, przy czym poprzednio nabyła udział wynoszący 1/2 części w tej nieruchomości na zasadach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej wraz z DD, a następnie 6/12 udziałów tego lokalu było darowane 2 stycznia 2020 r. z majątku wspólnego CA i DD do majątku osobistego EA. W odniesieniu do lokalu niemieszkalnego- garażu udział wynoszący 1/260 C A otrzymała na podstawie umowy darowizny sporządzonej w dniu 2 stycznia 2020 r. (Rep. (…)), przy czym CA nabyła udział wynoszący 1/260 tej części w nieruchomości na zasadach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej wraz z DD a następnie 1/260 udziałów tego lokalu było darowane 2 stycznia 2020 r. z majątku wspólnego CA i DD do majątku osobistego CA.
W umowie częściowego działu spadku w ramach podziału majątku pomiędzy spadkobierców CA przekazała 6/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X oraz 6/1560 udziału w lokalu niemieszkalnym – garażu, tak aby podzielić majątek pomiędzy spadkobierców. Otrzymująca w wyniku tego działu spadku Wnioskodawczyni nie przekroczyła wartości łącznie swojego pierwotnego udziału w masie spadkowej. Tym samym fakt, iż 6/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X oraz 6/1560 udziału w lokalu niemieszkalnym – garażu nie wchodziło do pierwotnej masy spadkowej pozostaje bez wpływu na fakt, iż Wnioskodawczyni otrzymała je, aby spadek podzielić.
Z tego powodu Wnioskodawczyni stoi na stanowisku, iż otrzymanie od siostry 6/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X oraz 6/1560 udziału w lokalu niemieszkalnym – garażu powoduje, iż 5-letni okres, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku, wliczane jest zatem nie tylko okres własności nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę, który dokonuje sprzedaży, ale także okres własności nieruchomości (praw majątkowych) spadkodawcy.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest w części nieprawidłowe i w części prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy:
Źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
c) prawa wieczystego użytkowania gruntów,
d) innych rzeczy,
– jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.
Jeżeli zatem odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości, oraz praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c następuje przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie zostaje dokonane w wykonaniu działalności gospodarczej, to stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Tym samym, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment nabycia lub wybudowania ww. nieruchomości lub praw.
Jednocześnie, zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
W przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.
Natomiast zgodnie z art. 10 ust. 7 ww. ustawy:
Nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku.
Wobec powyższego w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości, oraz praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytej/nabytych w drodze spadku i działu spadku istotne znaczenie ma ustalenie daty nabycia tej nieruchomości/tych praw przez spadkodawcę oraz czy w wyniku dokonania działu spadku nie następuje nabycie majątku przekraczające pierwotnie posiadany udział w spadku. Również w przypadku zniesienia współwłasności istotną kwestią jest ustalenie czy dochodzi do nabycia ponad pierwotnie posiadany udział we współwłasności.
Aby zatem ustalić, czy odpłatne zbycie przez Panią poszczególnych udziałów w lokalu mieszkalnym wraz z udziałem w nieruchomości niemieszkalnej podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, istotne jest ustalenie, czy zbycie to nastąpiło po upływie okresu, o którym mowa w przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zauważyć należy, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje pojęcia nabycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy. Należy zatem wskazać, że nabyciem w rozumieniu tego przepisu jest każda czynność, na mocy której na osobę fizyczną – nabywcę – przechodzi własność nieruchomości, bez względu na to, czy nabycie następuje w sposób odpłatny czy nieodpłatny. Natomiast moment przeniesienia prawa własności w prawie podatkowym określony jest zgodnie z normami prawa cywilnego.
Zgodnie z art. 155 § 1 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.):
Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.
Stosownie zaś do art. 922 § 1 Kodeksu cywilnego:
Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.
Z kolei art. 926 § 1 ww. Kodeksu stanowi, że:
Powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu.
Na podstawie zaś art. 924 i art. 925 przywoływanego Kodeksu, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.
Stosownie do art. 1025 § 1 ww. Kodeksu:
Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.
Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.
Natomiast według art. 1035 cyt. ustawy:
Jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu.
Art. 1037 § 1 i § 2 ww. ustawy, stanowi zaś, że:
§ 1. Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców.
§ 2. Jeżeli do spadku należy nieruchomość, umowa o dział powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.
Z instytucją działu spadku mamy więc do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Nie zmienia to faktu, że dział spadku jest zawsze konsekwencją wcześniejszego nabycia spadku. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom. Do momentu zniesienia tej współwłasności lub dokonania działu spadku, spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.
Przy czym, z art. 195 Kodeksu cywilnego wynika, że:
Własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność).
Współwłaścicielom przysługują części wspólnego prawa własności (tzw. udziały), którymi mogą swobodnie rozporządzać. Dopóki więc istnieje współwłasność można mówić tylko o istnieniu udziałów w tym prawie, o ich nabywaniu i zbywaniu, nigdy o prawie do części rzeczy, o jej zbywaniu bądź nabywaniu w częściach. Współwłaściciele mają swoje udziały w prawie, ale nie w rzeczy.
W świetle art. 196 § 1 i § 2 przywołanej ustawy:
§ 1. Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną.
§ 2. Współwłasność łączną regulują przepisy dotyczące stosunków, z których ona wynika. Do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy niniejszego działu.
Art. 210 § 1 ww. Kodeksu stanowi zaś, że:
Każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Uprawnienie to może być wyłączone przez czynność prawną na czas nie dłuższy niż lat pięć. Jednakże w ostatnim roku przed upływem zastrzeżonego terminu dopuszczalne jest jego przedłużenie na dalsze lat pięć; przedłużenie można ponowić.
Przez zniesienie współwłasności rozumie się więc likwidację łączącego współwłaścicieli stosunku prawnego, która następuje w drodze umowy lub orzeczenia sądu.
W myśl art. 211 Kodeksu cywilnego:
Każdy ze współwłaścicieli może żądać, ażeby zniesienie współwłasności nastąpiło przez podział rzeczy wspólnej, chyba że podział byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo że pociągałby za sobą istotną zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości.
Zgodnie z art. 212 § 2 ww. Kodeksu:
Rzecz, która nie daje się podzielić, może być przyznana stosownie do okoliczności jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych albo sprzedana stosownie do przepisów kodeksu postępowania cywilnego.
Z powyższych przepisów wynika, że zniesienie współwłasności może nastąpić m. in. przez podział rzeczy wspólnej, a gdy rzeczy nie da się podzielić, poprzez przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych. Co do zasady, zniesienie współwłasności jest formą nowego nabycia tylko wówczas, gdy – w wyniku tego zniesienia – podatnik otrzymuje nieruchomość, której wartość po dokonanym podziale przekracza wartość udziału, jaki pierwotnie mu przysługiwał.
Podobne wnioski wynikają z ukształtowanej już linii orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego, który twierdzi, że nabyciem rzeczy w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie jest przyznanie jej na wyłączną własność jednemu ze współwłaścicieli w wyniku podziału, jeśli:
·podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty lub
·wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy w wyniku podziału tego majątku, mieści się w udziale, jaki przysługiwał jej w majątku wspólnym.
Za datę nabycia nieruchomości lub prawa – w przypadku ich sprzedaży, które przypadły danej osobie w wyniku działu spadku lub zniesienia współwłasności, należy przyjąć więc datę ich pierwotnego nabycia, jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości lub prawa w wyniku działu lub zniesienia współwłasności mieści się w udziale, jaki przysługuje tej osobie w majątku objętym współwłasnością oraz dział spadku lub zniesienie współwłasności zostały dokonane bez spłat i dopłat.
Powyższe potwierdza brzmienie powołanego wcześniej art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku.
Natomiast wszelkie przypadki gdy udział danej osoby ulega powiększeniu nawet gdy następuje nieodpłatnie, traktowane być muszą w kategorii nabycia, gdyż w ten sposób ulega powiększeniu zarówno zakres dotychczasowego władztwa tej osoby nad rzeczą (nieruchomością), jak też stan jej majątku osobistego.
Z przedstawionego przez Panią opisu sprawy wynika, że 20 maja 2009 r. B oraz A, małżeństwo A oraz CA wraz z małżonkiem DD nabyli lokal mieszkalny nr 1 przy ulicy X w (...), w ten sposób, iż małżeństwo B oraz A nabyli 1/2 udziału, a małżeństwo C i D 1/2 udziału w lokalu mieszkalnym. W dniu 26 października 2009 r. małżeństwo B oraz A nabyli ponadto 1/260 udziału w garażu w zakresie miejsca postojowego nr 2, a małżeństwo C i D kolejne 1/260 udziału w garażu w zakresie miejsca postojowego nr 2. (…) czerwca 2016 r. zmarł BA. W dniu 27 grudnia 2019 r. dokonano aktu poświadczenia dziedziczenia, w którym stwierdzono, iż po ojcu dziedziczą po 1/3: żona, CA oraz Pani. 2 stycznia 2020 r. DD wraz z małżonką CA darowali do majątku osobistego CA własność łączną w zakresie nieruchomości nr 1 wraz z miejscem postojowym, w ten sposób, że pani CA nabyła do majątku osobistego 1/2 nieruchomości wraz z 1/260 części udziału w lokalu niemieszkalnym, garażu o numerze 2.
Po tym dniu matka posiadała 4/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X, przy czym:
-w udziale wynoszącym 1/4 części po ustaniu wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej na skutek śmierci męża,
-w udziale wynoszącym 1/12 części na podstawie dziedziczenia ustawowego po zmarłym mężu.
Dodatkowo mama posiadała 4/1560 w części lokalu niemieszkalnego – garażu przy ulicy X, przy czym:
-w udziale wynoszącym 1/520 części po ustaniu wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej na skutek śmierci męża,
-w udziale wynoszącym 1/1560 części na podstawie dziedziczenia ustawowego po zmarłym mężu.
CA posiadała 7/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ulicy X, przy czym:
-w udziale wynoszącym 1/2 części na podstawie umowy darowizny sporządzonej 2 stycznia 2020 r., przy czym CA poprzednio nabyła udział wynoszący 1/2 części w tej nieruchomości na zasadach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej wraz z DD,
-w udziale wynoszącym 1/12 części na podstawie dziedziczenia ustawowego po zmarłym ojcu.
Dodatkowo CA posiada 7/1560 w części lokalu niemieszkalnego – garażu przy ulicy X, przy czym:
-w udziale wynoszącym 1/260 części na podstawie umowy darowizny sporządzonej w dniu 2 stycznia 2020 r., przy czym CA nabyła udział wynoszący 1/260 tej części w nieruchomości na zasadach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej wraz z DD,
-w udziale wynoszącym 1/1560 części na podstawie dziedziczenia ustawowego po zmarłym ojcu.
Pani z kolei posiadała 1/12 lokalu mieszkalnego nr 1 przy ulicy X na podstawie dziedziczenia ustawowego po zmarłym ojcu oraz udział wynoszący 1/1560 w części lokalu niemieszkalnego - garażu przy ulicy X.
W dniu 16 stycznia 2020 r. dokonali Państwo częściowego działu spadku po zmarłym ojcu oraz dokonali zniesienia współwłasności nieruchomości w taki sposób, że otrzymała Pani lokal mieszkalny nr 1 przy ulicy X oraz udział wynoszący 2/260 części lokalu niemieszkalnego – garażu przy ulicy X. Częściowy dział spadku po zmarłym ojcu oraz zniesienie współwłasności nieruchomości zostały dokonane bez spłat i dopłat. Wartość majątku nabytego w wyniku częściowego działu spadku nie przekroczyła wartości majątku jaki przysługiwał Pani pierwotnie w całej masie spadkowej. Przedmiotem częściowego działu spadku oprócz ww. nieruchomości były jeszcze inne nieruchomości/udziały w nieruchomościach (prawie użytkowania wieczystego gruntu). 19 marca 2021 r. dokonała Pani sprzedaży nieruchomości mieszkalnej nr 1 wraz z miejscem postojowym przy ulicy X. Sprzedaż nieruchomości nie nastąpiła w wykonaniu działalności gospodarczej.
Dokonując zatem analizy przedstawionego opisu stanu faktycznego stwierdzam, że zgodnie z dokonanym 16 stycznia 2020 r. częściowym działem spadku oraz zniesieniem współwłasności otrzymała Pani cały lokal mieszkalny oraz udział w garażu – powyżej swojego udziału nabytego w spadku kosztem zarówno udziału w spadku Pani matki i Pani siostry, jak i kosztem ich pierwotnych udziałów w nieruchomości (posiadanych już przed działem spadku i zniesieniem współwłasności). Przy czym wartość majątku nabytego w wyniku częściowego działu spadku nie przekroczyła wartości majątku jaki przysługiwał Pani pierwotnie w całej masie spadkowej.
Mając powyższe na uwadze, nienastępujące w wykonaniu działalności gospodarczej odpłatne zbycie przez Panią 19 marca 2021 r. 1/12 udziału w lokalu mieszkalnym numer 1, wraz z udziałem 1/1560 w nieruchomości niemieszkalnej uzyskanych w wyniku częściowego działu spadku (dot. udziału, który otrzymała siostra w spadku po ojcu) nie stanowi dla Pani źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z uwagi na upływ pięcioletniego terminu, o którym mowa w ww. przepisie, ustalonego zgodnie z dyspozycją art. 10 ust. 5 i ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji – przychód w tej części – nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Zatem w odniesieniu do pytania nr 2 Pani stanowisko jest prawidłowe.
Jednakże w Pani sprawie istotne jest, że część udziałów w nieruchomości należała do żony spadkodawcy (matki) oraz do siostry i nie podlegała dziedziczeniu. W związku z tym ta wartość majątku nie weszła do masy spadkowej i nie mogła być przedmiotem działu spadku, a jedynie zniesienia współwłasności.
W rezultacie w wyniku takiego podziału (zniesienia współwłasności) uzyskała Pani przysporzenie majątku kosztem jego poprzednich współwłaścicieli. Zatem w tej części mamy do czynienia z nabyciem, gdyż 16 stycznia 2020 r. doszło do zwiększenia Pani stanu majątku osobistego.
W związku z powyższym, nienastępujące w wykonaniu działalności gospodarczej odpłatne zbycie przez Panią 19 marca 2021 r. 6/12 udziału w lokalu mieszkalnym numer 1, wraz z udziałem 6/1560 w nieruchomości niemieszkalnej uzyskanych w wyniku częściowego działu spadku i zniesienia współwłasności (dot. udziału otrzymanego przez siostrę w wyniku umowy darowizny do jej majątku osobistego i należącego do niej przed dokonaniem częściowego działu spadku i zniesieniem współwłasności), skutkuje dla Pani powstaniem przychodu kwalifikowanego do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, ponieważ odpłatne zbycie w tej części nastąpiło przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie (2020 r.). Dochód z tego odpłatnego zbycia podlega opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W myśl art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.
Zatem w odniesieniu do pytania nr 3 Pani stanowisko jest nieprawidłowe.
Natomiast w zakresie Pani pierwszego pytania dotyczącego udziału 4/12 w lokalu mieszkalnym numer 1, wraz z udziałem 4/1560 w nieruchomości niemieszkalnej, uzyskanych w całości w wyniku częściowego działu spadku i zniesienia współwłasności, wskazuję, że:
-w odniesieniu do zbycia przez Panią części z ww. udziału, tj. 1/12 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 oraz 1/1560 części lokalu niemieszkalnego – garażu przy ulicy X (otrzymanego przez żonę na podstawie dziedziczenia ustawowego po zmarłym mężu) nie stanowi ono dla Pani źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z uwagi na upływ pięcioletniego terminu, o którym mowa w ww. przepisie, ustalonego zgodnie z dyspozycją art. 10 ust. 5 i ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji – przychód w tej części – nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych;
-w odniesieniu do zbycia przez Panią części z ww. udziału, tj. 1/4 udziału w lokalu mieszkalnym nr 1 oraz 1/520 udziału w lokalu niemieszkalnym – garażu przy ulicy X (które posiadała żona na skutek ustania wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej po śmierci męża) skutkuje ono dla Pani powstaniem przychodu kwalifikowanego do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, ponieważ odpłatne zbycie w tej części nastąpiło przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie (2020 r.). Dochód z tego odpłatnego zbycia podlega opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zatem w odniesieniu do pytania nr 1 Pani stanowisko w części jest prawidłowe i w części nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Panią w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona interpretacja traci swoją aktualność.
Odnosząc się do powołanych przez Panią interpretacji indywidualnych wskazać należy, że zostały ona wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego. Każde z rozstrzygnięć jest bowiem wydawane w indywidualnych sprawach podatników na podstawie aktualnie obowiązujących przepisów prawa.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.